Pas touche au logement social bruxellois

• Bruxelles compte environ 41 000 logements sociaux, soit moins de 7 % du parc immobilier.
  
• Un tiers de la population bruxelloise vit sous le seuil de pauvreté, et la moitié rentre dans les critères d’admission au logement social.
  
• Près de 60 000 ménages sont sur liste d’attente, parfois depuis plus de 15 ans. Le temps d’attente moyen est de 11 ans.
  
• 54% des ménages sont contraints de se loger sur le marché privé, de moins en moins accessible. Ainsi, les 20% des Bruxellois·es avec les plus faibles revenus en dépensent quasiment la moitié pour leur logement. Pour ces personnes, il ne reste que 13€ par personne et par jour pour couvrir les autres dépenses.
  
• De très nombreux propriétaires et agences exigent pourtant des locataires qu’ils gagnent au minimum trois fois leur loyer – une pratique discriminatoire avalisée récemment par le Conseil d’état. Au final, les moins nanti·es se retrouvent exclu·es sur tous les plans.
  
  

De combien de logements parle-t-on ?

Jusqu’à présent, la perte liée aux reventes se chiffrerait à environ 700 logements : deux bâtiments à Woluwé-St-Lambert et Schaerbeek qui devaient servir pour des reconversions futures, ainsi qu’une partie aussi des logements neufs qui seront achevés en 2026 (entre 300 et 450 logements selon les sources). C’est sans compter les ventes qui viendront encore très certainement gonfler ces chiffres.

Et il n’y a pas que dans le logement social que des ventes sont envisagées : on entend aussi que la même logique est à l’œuvre dans les communes, où l’on vend des logements publics souvent sans conditions, et avec l’aval du gouvernement régional censé contrôler les ventes de patrimoine public.

La politique d’austérité entamée par le Gouvernement régional va paralyser le développement du logement public dans les prochaines années. On va perdre de nouveau 10 ans de développement, alors que la courbe de la demande sociale est exponentielle. Pire encore, le stock disponible va diminuer au profit du marché privé. Les expériences passées le montre : l’Etat sort toujours perdant sur le long terme lorsqu’il se sépare de son patrimoine public. Vendre sans condition est aujourd’hui socialement couteux. Dans quelques années, on regrettera sans aucun doute cette perte fi

• L’arrêt immédiat de la vente du patrimoine de la SLRB.
  
• Un débat public transparent sur la gestion du patrimoine public.
  
• Le renforcement ambitieux de la production de logements sociaux.
  
• La transparence la plus totale sur les récents soupçons de mauvaises gestions qui touchent une partie du logement social bruxellois
  
• Une gestion transparente du parc actuel qui inclut les locataires sociaux.
  

• Brussel telt ongeveer 41.000 sociale woningen, wat neerkomt op minder dan 7 % van het woningbestand. 
  
• Een derde van de Brusselse bevolking leeft onder de armoedegrens, en de helft voldoet aan de toelatingscriteria voor sociale huisvesting. 
  
• Bijna 60.000 huishoudens staan op de wachtlijst, soms al meer dan 15 jaar. De gemiddelde wachttijd bedraagt 11 jaar. 
  
• 54 % van de huishoudens is gedwongen om op de particuliere huurwoningmarkt te zoeken, die steeds minder toegankelijk wordt. Zo besteden de 20 % van de Brusselaars met de laagste inkomens meer dan de helft van hun inkomen aan huisvesting. Voor deze mensen blijft er slechts 13 € per persoon per dag over om de overige uitgaven te dekken. 
  
• Toch eisen heel wat verhuurders en makelaars van huurders dat ze minstens drie keer hun huur verdienen – een uitsluitende praktijk die onlangs door de Raad van State is bekrachtigd. Uiteindelijk worden de minstbedeelden op alle vlakken buitengesloten.  
  

Tot nu toe zou het verlies als gevolg van de doorverkoop neerkomen op ongeveer 700 woningen: twee gebouwen in Sint-Lambrechts-Woluwe en Schaarbeek die bestemd waren voor toekomstige herbestemmingen, evenals een deel van de nieuwe woningen die in 2026 zullen worden opgeleverd (tussen de 300 en 450 woningen, afhankelijk van de bron). En dan hebben we het nog niet eens over de verkopen die deze cijfers ongetwijfeld nog verder zullen doen stijgen. 

En niet alleen in de sociale huisvesting worden verkopen overwogen: dezelfde logica is ook aan het werk in de gemeenten, waar openbare woningen vaak zonder voorwaarden worden verkocht, en met de goedkeuring van de gewestregering die geacht wordt toezicht te houden op de verkoop van openbaar patrimonium.

Het bezuinigingsbeleid dat door de Brusselse regering is ingezet, zal de ontwikkeling van sociale woningen de komende jaren lamleggen. We zullen opnieuw tien jaar aan ontwikkeling verliezen, terwijl de vraag naar sociale woningen exponentieel stijgt. Erger nog: de beschikbare voorraad zal afnemen ten gunste van de particuliere markt. Ervaringen uit het verleden tonen aan: de staat komt op de lange termijn altijd als verliezer uit de bus wanneer hij afstand doet van zijn openbaar patrimonium. Verkopen zonder voorwaarden heeft een sociale kost. Over een paar jaar zullen we ongetwijfeld spijt hebben van dit enorme financiële verlies. 

• Onmiddellijke stopzetting van de verkoop van het vastgoed van de BGHM. 
  
• Een transparant publiek debat over het beheer van het openbaar vastgoed. 
  
• Een ambitieuze uitbreiding van de bouw van sociale woningen. 
  
• Volledige transparantie over de recente vermoedens van wanbestuur die een deel van de Brusselse sociale huisvesting treffen 
  
• Een transparant beheer van het huidige woningbestand, waarbij de sociale huurders worden betrokken.